Eucomis zwany koronówką, warkocznicą lub czuprynkiem

     Eucomis comosa to triploid do którego zalicza się jeden podgatunek i formę oraz wiele odmian uprawnych. Różnią się one wysokością, najwyższe dorastają do 90 cm w pędach kwiatowych, jak i też kolorem liści, od zielonych po ciemnobordowe. Kwiaty pojawiają się w od początku sierpnia, spotyka się białe, różowe i purpurowe. Prawie wszystkie wydzielają słodki słodki zapach, w przeciwieństwie do innych gatunków. Bywa oznaczany synonimem E. punctata, co znaczy kropkowany, od cechy liści naznaczonych purpurowymi cętkami na stronie spodniej i takich też pędach. W języku polskim znany jest jako eukomis kosmaty od łacińskiego terminu comosa lub bardziej pospolicie jako eukomis czubaty.
Eucomis comosa ssp. comosa jest podgatunkiem, dobrze znosi stanowiska ocienione i preferuje gleby wilgotne. Wysokość pędów do 83 cm, w tym kwiatostany do 23 cm. Kwiaty kremowo-białe z purpurowymi przebarwieniami płatków i zalążni, o średnicy 26 mm, w kształcie typowe dla rodzaju. Rozeta wierzchołkowa mniejsza niż średnica kwiatostanów. Liście podłużne o wymiarach 76 cm x 7 cm. W moim ogrodzie na stanowisku słonecznym (zdjęcia 1 i 3), z kwiatami zieleniejącymi i nieznacznie widocznym kolorem purpurowym. Na stanowisku z wystawą zachodnią (zdjęcie 2) przebarwienia zarówno pędów jak i kwiatów są nieporównywalnie mocniejsze...



Eucomis comosa var. striata w środowisku naturalnym rośnie na bagnach i podmokłych łąkach. Pędy i spód liści pokrywają bordowe przebarwienia jednak tutaj mają one kształt bardziej pasków i smug niż cętkowań, striata jest łacińskim terminem botanicznym oznaczającym smugi. Wymiary gatunku: wysokość do 61cm, kwiatostany 25 cm, liście 44 cm x 6.7 cm. Kwiaty kremowo-białe, z bordowym centrum, zebrane w luźne grona. Rozeta wierzchołkowa równa średnicy kwiatostanów.
Eucomis comosa "Can Can" jest odmianą autorstwa Eddiego Welsha, znanego hodowcy eukomisów. Dorasta do 71 cm wysokości. Pąki lawendowo-różowe, kwiaty białe kontrastujące z purpurową wypustką centrum. Liście zielone, z purpurowymi cętkami na stronie spodniej.
Eucomis comosa "Cornwood", wysokość do 76 cm, w tym kwiatostan 42 cm. Kwiaty czysto białe, z zielonym odcieniem i purpurowymi marginesem płatków.
Eucomis comosa "Dark Hybrid", kwiaty kremowe z bordowym centrum.
Eucomis comosa "First Red", wysokość do 76cm. Kwiatostan długości 29 cm i średnicy równej rozety wierzchołkowej. Kwiaty biało-różowe. Kolor liści bordowy.
Eucomis comosa "Rose Selection", kwiaty różowe.
Eucomis comosa "Sparkling Burgundy" jest z pochodzenia siewką wyselekcjonowaną w Plant Delights Nursery Inc. w 1983 roku. Pędy ciemnobordowe dorastają do 86 cm. Kwiaty białe z różowanymi przebarwieniami lub czysto różowe, duże i liczne. Liście purpurowe swój kolor pełniej i dłużej utrzymują na stanowiskach chłodnych (po późne lato), ponadto kształtu podłużnego, długości do 61 cm. Całość sprawia wrażenie iście iskrzącego się burgunda.
Eucomis comosa "Tugela Ruby" to hybryda gatunku wyhodowana w Nowej Zelandii przez szkółkarza Eddie Welsha. Liście podłużne do 60 cm długości, młode z dobrze widocznym purpurowym marginesem i takimi też przebarwieniami całej blaszki, tracące później w sezonie tę cechę na rzecz koloru ciemnozielonego...

Kwiaty na purpurowych pędach dorastających do 60 cm – duże, zwarte i liczne, w kolorze kości słoniowej z purpurowymi przebarwieniami w obrębie płatków, pręcików i zalążni, pylniki żółtawe. Rozeta liści wierzchołkowych mniejsza od średnicy kwiatostanów. Dobrze też widoczne zielone już liście – 14 sierpnia...

W przeciwieństwie do większości odmian gatunku, "Tugela Ruby" wydziela wspominany wcześniej nieprzyjemny zapach, który patrząc na zdjęcie poniżej nie trzeba bliżej opisywać. Zwabiona nim muchówka to Sarcophaga carnaria czyli ścierwica mięsówka....

Ciekawą jest nazwa odmiany nawiązująca do Tugela, drugiego co do wysokości wodospadu świata znajdującego się w Republice Południowej Afryki oraz do rubinu, jednego z najbardziej poszukiwanych kamieni szlachetnych. Całość doskonale oddaje wrażenie jakie sprawiają wysokie purpurowe kwiatostany "Tugela Ruby"...

Eucomis comosa "Tugela Jade" (i następna odmiana) to kolejna koronówka z serii autrostwa Eddie Welsha. Kwiaty żółto-zielone (chartreuse) i białe, liście zielone.
Eucomis comosa "Tugela Gem" – kwiaty początkowo białe, starsze różowe. Liście młode brązowawe, z czasem zmieniające kolor na zielony .

Wśród nabytych w 2013 roku cebul Eucomis comosa ssp. comosa, jedna wydała kwiaty odmienne niż pozostałe. Młode są czysto białe z żółtymi pylnikami i ciemnopurpurowymi przebarwieniami zalążni, a wcześniej jeszcze pąków. Kwiaty starsze czerwonawe. Różni się też kwiatostanami, niezbyt zagęszczonymi i bardziej podłużnymi w kształcie. Inaczej też od podgatunku prezentuje się rozeta liści na topie pędów, te są bardziej jajowate w kształcie, z wyraźnymi ciemnopurpurowymi przebarwieniami. Bliżej jej znacznie do w/w odmian uprawnych, jednakże też trudno jednoznacznie określić, że to jedna z nich. Możliwe, że jest to jeszcze inna hybryda, która mogła się narodzić w wyniku samoistnego zapylenia gatunku podczas uprawy w szkółce zajmującej się hodowlą i sprzedażą cebul. Z pewnością pewna ciekawostka, czekają cierpliwie na poprawne oznaczenie...